ipekyoluhaber/ özel

Vali Münir Karaloğlu, geçen hafta içinde “Vanlı devlete 16 lira öderken, devlet Vanlıya 100 lira harcama yapıyor” diye birşey söyledi.
Bu tespit, çoğu meslektaşımıza "çarpıcı" geldi.
Bana ise çarpıcı olmanın ötesinde "düşündürücü" geldi.
Açıkçası; devletin yaptığı harcamalar üzerinden gidilirse, bana göre lafını etmeye bile değmeyecek bir durumdayız.
Tamam, şimdilerde Vali Bey"in dediği gibi bir yatırım hamlesinden söz edebiliriz diyelim ve bunu kabul edelim.
Sorun aslında tam, bu "şimdilerde" ile "öncelerde" arasındaki farkta yatıyor.
Karaloğlu, “Devletin bölgede yatırım yapmak veya bölge için para harcamak konularında herhangi bir tereddüdü yok.” diyor.
Ama öncelerde vardı bu tereddüt.
Öncelerde olduğu için, şimdi devlet; değil 100 liranın 84"ünü, tamamını karşılaşsa bile öncelerin "görmezden gelinmişliğinin", "negatif ayrımcılığa uğramışlığının" açığını kapatamaz.
Kapatamıyor da.
Devlet, Van ve aynı kaderi paylaşan bölge illerini kendi yatırımlarından muaf bıraktığı gibi, özel sektörün de yerleşmesine olanak sağlayacak herhangi bir adım atmadı.
Atmadığı gibi, yatırımlarını sadece "askeri alan"a yönlendirip, "güvenlik gerekçesiyle" mevcut geçim kaynaklarına da darbe vurdu.
Yatırımı geçtik, halkın temel ihtiyaçlarını karşılayan, en azından şimdiki gibi "dilenci" konumuna sokmayan imkânlarını da ellerinden aldı.
Alın size "köy boşaltmaları" ile birlikte gelen "yayla ve mera" yasakları…
İktisadi açıdan çöküntüye götürülen bölge, devletin şimdiki yatırımları ile kolay kolay belini doğrultamaz.
Üstelik devletin şimdilerde yatırım olarak gösterdiği şeylerden ciddi şekilde nemalanan sektör ve kişiler meydana geldi.
Bunu da şöyle sıralayabiliriz; iktidara yakın müteahhitler, kullanılmaya müsait sektörler.
İktidara yakın müteahhitlerin, örneğin, son yıllarda KÖYDES ihaleleri ile nerelere kadar vardığını, eminim olayın tam olarak içine girmeyen Vali Karaloğlu da bilmiyordur.
Sağlık sektöründe medikal şirketlerinden, özel hastanelere kadar faydalanan kesimin kimler olduğunu söylemeye gerek var mı?
Devlet hastanelerinde ihaleleri almak için medikal şirketlerinin nasıl "çeteleştiği" bilinmeyen birşey değil.
O zaman şunu demek durumundayız; devletin pozitif ayrımcılığından halkın tamamı değil, belli bir "kesimi" faydalanabildi- faydalanabiliyor ancak.
Ya da devletin vatandaşına hizmet götürmek için kullandığı "taşeronlar" halktan daha fazla faydalanıyor bu imkanlardan.
Peki, o taşeronlar "halk" değil mi?
Hayır, değil.
Konuyu, elbette, “devletin amacı buydu, bu değildi” tartışmasına getirmek istemiyorum.
Söylemek istediğim; Vali Bey"in dediği gibi öyle halk için harcanan her 100 liralık yatırım içindeki 84"lük kısım halka değil, müteahhitlere, iş adamlarına, ihalecilere gittiğidir.
* * *

Geçmişte yapılan-yapılamayan yatırımlardan söz açmışken örneklere sığınmanın tam da zamanıdır.
Gevaş Devlet Hastanesi"nin hikâyesi geldi aklıma; sanırım 14 yıl sürmüştü yapımı, en az 4 müteahhit değiştirilmişti.
11 yıl sürdü diye Gevaş Devlet Hastanesi"nin öyle gözünüzde hastane olarak düşünmeyin; sağlık ocağından biraz hallice!
"Tabela" yapıp asmak çok kolay olduğu için, temeli olan her yere asacağınız bir tabela sizin orada yatırım yaptığınızı mı gösteriyor?
Devletin bu bölgeye paradan çok "akıllı bürokratlar" göndermesi gerekiyor aslında.
Akıllı bir bürokratımız olsaydı mesela; Van merkezdeki hastanelerin sorunlarından çok ilçelerdeki sağlık ocakları ile devlet hastanelerinin durumunu iyileştirmekten başlardı işe.
İyi bir örnektir; patlayan musluğu vanayı kapatmadan tamire kalkarsanız, başarılı olamazsınız.
Başarılı olamadığınız gibi, etrafı batırırsınız.
Sağlık sektöründe musluk Van merkezdeki hastanelerde patlak, vana ise ilçeler ve o ilçelere bağlı köylerden gelen hasta yükünde.
Siz, ilçelerdeki devlet hastanelerini tabela hüviyetinden kurtaramadığınız müddetçe, Van"da yapacağınız hiçbir çalışmadan başarı sağlayamazsınız.
Gelecek hafta ilçelerdeki devlet hastanelerinin durumunu tartışacağız, sanırım o zaman daha iyi anlaşılacak.